नागरिक वडापत्र [ Citizen Charter]
कुनै पनि सेवाप्रदायक संगठनले आफूले प्रदान गर्ने सेवाको सम्बन्धमा सेवाग्राहीले थाहा पाउन सक्ने गरी अग्रिम रुपमा जानकारी दिने विवरणलाई नागरिक वडापत्र भनिन्छ।
नागरिक वडापत्रमा मूलतः
⇨सेवाको प्रकृति, सेवा शुल्क दर
⇨सेवा प्रदायक निकाय वा पदाधिकारीको पहिचान
⇨सेवा प्रदान गर्न लाग्ने समय
⇨सेवाग्राहीले पुरा गर्नुपर्ने प्रक्रिया
⇨तोकिएको सबै प्रक्रिया पूरा भएपश्चात् पनि निर्धारित समयमा सेवा प्रदान गर्न नसकेमा सेवाग्राहीलाई पुग्न गएको हानी नोक्सानी वापतको क्षतिपूर्ति।
उल्लेख गरिएको हुन्छ।
विश्वमा,
नागरिक वडापत्रको सुरुवात बेलायतबाट भएको हो।
सन् १९९१ जुलाई २२
बेलायती नागरिक जोन मेजर
नेपालमा,
नेपालमा ⇨वि. सं. २०५६ बाट
क्षतिपूर्ति सहितको नागरिक वडापत्र ⇨वि स. २०७० बैसाख २
पहिलो डिजिटल नागरिक वडापत्र ⇨जिविस, रुकुम [२०७३ असोज १६]
नागरिक वडापत्रको उद्देश्य
⇨सार्वजनिक प्रशासनलाई जनउत्तरदायी बनाउने,
⇨सरकारी काम कारवाहीमा पारदर्शिता तथा सूचनाको हक प्रत्याभूति गर्ने,
⇨प्रशासनमा विद्यमान ढिलासुस्ती [लाल फित्ताशाही] रोक्न कर्मचारीलाई कामप्रति अभिप्रेरित गर्ने,
⇨सेवाग्राही र सेवा प्रदायकको श्रम र समय बचत गर्ने,
⇨राज्यले जनतालाई प्रदान गर्ने सेवामा गुणस्तर वृद्धि गर्ने,
⇨सेवा ग्राही र सेवा प्रदायकबिच सुमधुर सम्बन्ध कायम गर्ने।
खोज संकलन दामोदर घिमिरे